Geplaatst door Godong Indonesie op Donderdag 4 februari 2021
Blog
-
Adoptiemoeder overleden
Uitgeleide Anneke van de Weg
Johanna Catrina van de Weg ° ’s Gravenhage, 19 maart 1953 † Zeist, 21 januari 2021 Een jaar of tien zou ik geweest zijn. Met een vies gezicht keek ik naar mijn bordje. Slechts één klein hapje had ik genomen en ik had nu al de neiging om over te geven. Elke ochtend hetzelfde ritueel. Een groot bord Brinta dat naar binnen gewerkt moest worden. De Brinta zag er tweedehands uit en was zo stijf dat de lepel er recht op in bleef staan. Ik weet nog dat mijn adoptiemoeder zei: ‘Wees niet zo ondankbaar Tim. Bedenk toch dat je familie in Indonesië blij zou zijn met slechts de helft van je bordje.’ ‘Nou,’ zo hoorde ik mijzelf zeggen; ‘Ik anders ook hoor mama’. Eten gaf thuis altijd problemen. Die bewuste dag trouwens niet, want de rest van die dag kreeg ik voor straf helemaal geen eten. Vandaag de dag heb ik het geluk dat ik zelf papa mag zijn. Gisteren vroeg mijn dochter Joanne: “Papa, wat gaan we vanavond eten?” “Stimpstamp Lief,” antwoordde ik haar. Ik was gisteren nog druk bezig met de voorbereidingen van de uitvaart en met hetgeen daarna nog allemaal afgehandeld moet worden. Om die reden stond gisteren rauwe andijvie met spekjes op het menu: lekker snel en gemakkelijk op tafel. “Oh, echt?” zei Joanne. “Wat jammer, ik had wat beters verwacht.” In eens moest ik terugdenken aan het Brinta ‘incident’ tussen Anneke en mij. Sinds mijn 15e woon ik niet meer bij Anneke en vanaf dat moment heb ik nooit meer één hap Brinta gegeten. Bij ons thuis is het ook nergens te vinden. Brinta: het is één van de vele opgelopen trauma’s uit mijn jeugd waarmee ik lange tijd heb geworsteld. Het zou niet eerlijk zijn geweest de oorzaak van deze trauma’s bij iets of iemand neer te leggen. In de loop de jaren heb ik er mee leren omgaan door vooral goed naar mijn vrouw en mijn dochters te luisteren en te kijken. Het was goed zo. Tot ik ineens afgelopen vrijdag dat hele korte mailtje van Mark kreeg dat ‘adoptie moeder Anneke’ was overleden. Ik heb een traan gelaten die ik nog niet kan verklaren: dit voelt als een abrupt einde van een tijdperk, maar tegelijk is er ook het besef van een nieuw begin. Een nieuw begin dat wordt ingeluid met vandaag. We weten allemaal dat vandaag er niet zo uit ziet als dat Anneke zelf voor ogen had. Toch bedank ik iedereen hier voor zijn of haar aanwezigheid. Dat we ons van Anneke’s gedachtegoed durven los te maken om op gepaste wijze afscheid van haar te nemen en een nieuwe start te maken, dat doet mij bijzonder goed. Nogmaals bedankt iedereen. Ten slotte wil ik graag nog tegen Anneke zeggen: er is niets dat ik je kwalijk neem en ik hoop dat je nu eindelijk rust en vrede zult vinden. Voor al het goede dat je mij in mijn jonge jaren hebt meegegeven wil ik je bedanken. En voor al het andere… Och ja… Brinta is heus zo slecht en ongezond nog niet… Tim Dondorp https://condoleance.annekevandeweg.nl/
Geplaatst door Godong Indonesie op Donderdag 25 februari 2021 -
Gelukkig Nieuwjaar (2)
Vorig jaar nog vierden we met ons gezin nog Oud en Nieuw in Godong. Samen met eh… Adoptievader, adopstiefmoeder, schoonvader, schoonmoeder en… Ibu. Hoe anders is de situatie nu: een jaar en twee coronagolven later. Voor het eerst sinds de hereniging met mijn biologische familie Indonesië een jaar lang niet bezocht (wegens corona houdt Indonesië de grenzen dicht). Uitgerekend afgelopen jaar overleed Ibu. Hoe langer de grenzen gesloten blijven, hoe meer het verlangen groeit mijn biologische familie te bezoeken. Sinds het overlijden van Ibu is het toch wel innige contact met de familie minder geworden. Nu ik er over nadenk, gingen veel contacten en overleggen met Indonesië over Ibu. Vanuit Indonesië heb ik begrepen dat ook het contact tussen de Indonesische familie onderling is verminderd na het overlijden van Ibu. De aandacht en de focus is verschoven van Ibu naar het eigen gezin en naar eigen 'moeders'. Toch ben ik erg benieuwd hoe het mijn familie in Indonesië vergaat. Oud en nieuw vieren in Den Haag haalt het bij lange na niet bij Oud en Nieuw vieren in Indonesië, toch besloten we het last-minute te doen. Ons even uit de thuisomgeving onttrekken zodat we vooral veel aandacht en tijd voor elkaar hadden. Een goede manier om het nieuwe jaar te beginnen, want naar mjjn gevoel ontbrak het daar de laatste tijd een beetje aan. Vanuit Den Haag wensen we iedereen Selamat Tahun Baru! Tim Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Vrijdag 1 januari 2021 -
Ibu overleden
“Tim… mintak do.a ne… ibuk sudah kritis. Ibuk sakit parah tim.. ini anak anak semua sudah kunpul. Tolong bantu berdoa. Dari tempat mu.. apa bila memang tiada biar di ampunan pada yang kuasa.” Het enthousiasme en de nieuwsgierigheid over ons nieuwe onderkomen en wat Hörby en Skåne ons straks allemaal te bieden hebben werd gisteravond vlak voor het slapen gaan volledig overschaduwd met bovenstaande bericht vanuit Indonesië dat vannacht waarschijnlijk de laatste nacht van Ibu zou zijn. Dergelijke berichten heb ik vaker gehad vanuit Indonesië, maar ditmaal kwam het bericht van Ismanto. Nu heb ik veel contact met mijn biologische familie, maar meestal is dat met de zussen die na Mark en mij geboren zijn. Sommigen kunnen Engels en de meesten zijn handiger met mobiele telefoons dan mijn oudere broers en zussen. Degenen die ‘Seperated at Birth’ van TLC (https://www.youtube.com/watch?v=ZPej47_C3T4 / https://www.facebook.com/timdondorp/videos/1261676043854021/) en Spoorloos (https://www.facebook.com/timdondorp/videos/1256827181005574/) hebben gezien, weten dat Ismanto mijn oudste broer is. Bovenstaand bericht nam ik dan ook uiterst serieus. Terecht, zo blijkt, want afgelopen nacht om 3.07 uur (8.07 uur plaatselijke tijd) is Ibu in het bijzijn van (bijna) al haar kinderen en kleinkinderen overleden. Ironisch genoeg zijn we nu in Zweden, ook dicht bij biologische familie. Hoe fijn zou het zijn wanneer we elkaar nu voor troost konden opzoeken, maar vanwege COVID-19 durven Lin en Emelie mij niet te ontmoeten. Nu in Indonesië zijn om de begrafenis van Ibu bij te wonen was natuurlijk nog mooier geweest. Wegens COVID-19 is dit echter niet mogelijk (Indonesische grenzen zijn dicht) en daarnaast is Ibu naar Islamitisch gebruik binnen een paar uur na overlijden begraven. Ibu ligt nu bij Bapak in hetzelfde graf (zie https://www.facebook.com/hunt4heru/posts/2784396761578317) en https://www.facebook.com/hunt4heru/posts/2783164095034917) en op moment van schrijven is net de laatste aarde over ‘Ibu heengegaan’. Nu voel ik me intens verdrietig, maar ik besef me ook dat dit komt doordat ik Ibu heb mogen ontmoeten waardoor ik een sterke band met haar heb mogen opbouwen. Naast verdriet is er dan ook sprake van dankbaarheid: maar weinig geadopteerden uit Indonesië krijgen de kans hun biologische ouders te leren kennen terwijl, zo blijkt, de tijd steeds meer begint te dringen. Sayang, aku turut simpati denganmu, semoga diberikan kekuatan dan kemampuan disaat-sat ini. Heri Setiono
Geplaatst door Godong Indonesie op Zondag 11 oktober 2020 -
Sneakpeak
Inmiddels is onze hele speciale reis naar Indonesië met onze ouders alweer meer dan een halfjaar geleden. Helaas is ook het fotoboek pas halverwege, maar door steeds weer een bladzijde te maken herbeleef ik alle herinneringen weer. Deze sneakpeak wil ik jullie niet onthouden. Vinden jullie het leuk om het eindresultaat tegen die tijd ook te zien? Ilse Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Zondag 30 augustus 2020 -
Weer een halfjaar thuis
Het is nu bijna een half jaar geleden dat we terug zijn in Indonesië. Vanwege de hectiek en de drukte van de terugreis heb ik destijds besloten niet meer over de terugreis te posten. Achteraf heb ik daar wel spijt van want het verhaal is nu eigenlijk niet af. Wellicht dat ik t.z.t toch nog wat foto’s en een verhaaltje van/ over de terugreis plaats. Zoals inmiddels wel duidelijk is zijn we allemaal veilig thuis gekomen. Bij thuiskomst zijn we wel een paar dagen flink ziek geweest, maar dat mag geen naam hebben, of het zou corona moeten zijn geweest. Bijna 100 % zeker van niet, maar theoretisch had het gekund aangezien Corona toen al actief geweest schijnt te zijn. Van familie heb ik begrepen dat niemand van de familie besmet is geweest met corona. Wel heeft de familie het moeilijk, want ook in Indonesië zijn corona maatregels van kracht. Zowel op centraal niveau als lokaal/provinciaal wordt beleid ontwikkeld om op grote schaal social distancing (PSBB) af te dwingen. Scholen, winkels en kantoren zijn gesloten (uitzonderingen daar gelaten), restaurants mogen alleen open voor afhalen, publieke ruimtes en gebedsruimtes zijn gesloten en activiteiten in publieke ruimte en samenscholing zijn verboden en Joko Widodo, de president van Indonesië, heeft Mudik (op grote schaal naar geboortegrond reizen om bijvoorbeeld het Suikerfeest te vieren) verboden en de Indonesische grenzen tot nader order gesloten voor buitenlanders. Juist gisteren bereikte mij het uiterst verdrietig nieuws vanuit Indonesië dat Ibu stervende is. Als ik puur op de verhalen van mijn familie af zou moeten gaan is Ibu al jaren stervende. Of het nu werkelijk Ibu haar tijd is kan niemand vertellen, maar het feit is wel dat Ibu naar Rumah Sakit Panti Rahayu di Purwodadi (https://bit.ly/3eQpFpM) is gebracht: hetzelfde ziekenhuis waar ik, inmiddels al weer bijna drie jaar geleden, samen met mijn familie mocht waken bij het sterfbed van Radjiman (https://bit.ly/3gZPmWJ). Drie dagen geleden is Ibu het bewustzijn verloren en sindsdien is ze nauwelijks bij bewustzijn geweest. Even los of het terecht is of niet: hier in Nederland is het in deze tijd van corona al lastig en soms zelfs onmogelijk om afscheid te nemen van dierbaren. Mocht Ibu inderdaad te komen overlijden, dan maak ik mij geen illusies over een samenzijn in Indonesië. Wat dat betreft is het lijdzaam en machteloos afwachten op wat komen gaat, maar eigenlijk geldt dat zowel voor het leven als (na) de dood. Video 1: https://bit.ly/3dS1SFC Video 2: https://bit.ly/379EAJ0 Video 3: https://bit.ly/3eZmCvA Lieve Ibu, Op de grens van vraag en antwoord, op Indonesisch en Nederlands grondgebied. “Van mij die ook twijfelt is het dat je hoort: was ik maar bij jou, dan wisten we het samen niet…” Liefs Heri Setiono
Geplaatst door Godong Indonesie op Zondag 7 juni 2020 -

Bogor, Kirana’s guesthouse
1. Een koppel heeft ruzie gehad. De vrouw belt haar moeder en zegt: “We hebben weer ruzie gehad, ik kom bij jou wonen”. Waarop zij zegt: “Nee schat, hij moet boeten voor zijn fouten. Ik kom bij jou wonen”. Zomaar een voorbeeld van de vele moppen over schoonmoeders die het Internet rijk is. Ze zal het niet leuk vinden (en ze leest nog steeds mee), maar ik ontkom er niet aan toch ook mijn schoonmoeder de twijfelachtige eer te geven haar nader te benoemen. Waarom schoonmoeders er op Internet altijd zo slecht van afkomen is mij niet bekend. Goed, ik zou ook even moet slikken wanneer Ilse haar moeder aankondigde bij ons te komen wonen, maar dat komt omdat Ilse en ik geen ruzie hebben. Zouden we wel ruzie hebben dan zou mijn schoonmoeder ons wel weer op het juiste pad brengen. Althans, daar was ik tot deze vakantie van overtuigd: tijdens de vakantie liep het vertrouwen aangaande het richtingsgevoel van Irene een ernstige deuk op. Tijdens wisseldagen liep ze soms de verkeerde kant op, hoorde ik haar links roepen terwijl er rechts werd bedoeld en vice versa maar in Bogor (Buitenzorg) spande ze echt de kroon. Eén van onze chauffeurs had niet voldoende saldo op zijn tolkaart en vermeed daarom tolwegen. Irene had het geluk dat ze in de andere taxi zat die wel via de tolweg van Jakarta naar Kirana’s guesthouse in Bogor toogde. Ze kwam dus flink wat eerder aan dan wij, mocht alvast inchecken en besloot alvast eten voor ons te bestellen. Wij hadden namelijk zoveel trek dat we wel voor een heel weeshuis konden opeten. Toen wij uiteindelijk in Bogor aankwamen was er echter nog geen martabak. De grap ‘Moeten de eieren soms nog gelegd worden?’ was al snel gemaakt, maar uiteindelijk bleek dat Irene het eten 470 kilometer verderop (6 uur rijden met de auto en maar liefst 9,5 uur met de trein) te hebben laten bezorgd. Om op dat weeshuis terug te komen: op ons verzoek is het eten uiteindelijk ‘maar’ naar een ‘lokaal’ (470 kilometer verderop) weeshuis gebracht alwaar het hoogstwaarschijnlijk met handen en smaak is opgegeten. Over Bogor zelf kan ik vrij kort zijn. Kirana’s guesthouse was een prachtig huis waar we prima met zijn achten konden zitten. We zouden eerst Kebun Raya Bogor (zie https://nl.wikipedia.org/wiki/Kebun_Raya_Bogor) bezoeken, maar omdat we wat moe waren en het ook regende besloten we gewoon gezellig ‘thuis’ te blijven. Wat ik heel erg leuk vond, was dat Nouvna en Helena ons kwamen bezoeken. Deze twee studenten behoorden tot de Indonesische dansgroep die we afgelopen zomer hebben leren kennen bij de 31’ste en tevens de laatste editie van het Internationaal Dansfestival in Bolsward. Wij mochten één van de gastgezinnen zijn en onder andere Nouvna verbleef tijdens het dansfestival bij ons. Het weerzien was erg gezellig. Joanne kreeg absurd veel Indonesische souvenirtjes cadeau en samen met Nouvna en Helena bezochten we de Botani square mall waar we souvenirs en ander prularia kochten. ’s Avonds aten we dan eindelijk bij een lokaal eettentje om de hoek: Kedai Oemah Lindo. Het eten was lekker goedkoper, lekker en voor mij misschien niet helemaal vertrouwd (de hele nacht daarna weer op de wc gezeten). 2. Jantje belde laatst aan bij mijn schoonmoeder en vroeg haar of ze soms nog wat lege bierflesjes had die hij mocht hebben. Mijn schoonmoeder antwoordde verbolgen: ‘Zie ik eruit als iemand die bier drinkt?’, waarop Jantje antwoordde: ‘Sorry mevrouw, u hebt gelijk, maar hebt u dan misschien wat oude azijnflessen?’ Nog zo’n voorbeeld van zo’n schoonmoeder-mop. Zonder verder enige conclusies te trekken, kan ik jullie vertellen dat mijn schoonmoeder ook geen bier drinkt… Wel drinkt ze graag een wijntje, want tijdens de vakantie heb ik haar een keertje verlangend horen smachten naar een glaasje rode wijn. Vanwege de Islamisering is alcohol in de meeste delen van Indonesië echter niet te verkrijgen en/ of geldt er zelfs een verkoopverbod zoals in Bogor en in Yogyakarta. Bier is nergens te krijgen, laat staan een margarita, een shot tequila of een ordinair rood wijntje. Om in een goed blaadje te komen bij mijn schoonmoeder had ik vanochtend in Jakarta een fles rode wijn gekocht, opdat ze op onze bonte avond straks (vanavond is al onze laatste avond in Indonesië) even ouderwets kon genieten. Ik moest er veel voor omreizen en veel voor betalen (alcohol is schreeuwend duur in Indonesië), maar ik had nog nooit zo’n blij verraste schoonmoeder gezien: bij haar kon ik niet meer stuk. Ik zeg expres ‘kon’, want het is natuurlijk de vraag of dit na het plaatsen van dit bericht nog steeds zo is… Tim Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Zondag 12 januari 2020











-

Jakarta, RedDoorz Plus @ Setiabudi Barat
Gelukkig viel het nu erg mee in Jakarta. Bij ons bleek uit niets dat Jakarta tot gisteren nog bezig was met de gevolgen van overstromingen en aardverschuivingen, ook niet na de toch wel heftige regenval van vannacht. Hoewel ik lekker geslapen heb, viel hotel ‘RedDoorz Plus @ Setiabudi Barat’ mij toch een beetje tegen. Gezien de prijs en wat we daarvoor kregen die we hebben betaald bij de andere hotels had ik meer van dit hotel verwacht, maar het zou zomaar kunnen dat de prijs/ kwaliteit verhouding anders ligt in Jakarta. Over Jakarta heb ik al een aantal dingen geschreven, maar sinds de onafhankelijkheid van Indonesië is Jakarta de hoofdstad van Indonesië. Het is met haar 31 miljoen inwoners op Tokio (40 miljoen inwoners) en Shanghai (34 miljoen inwoners) na de grootste stad ter wereld. Jakarta is over het algemeen een lelijke en een vervuilde stad. Dichtgeslibd door veel te veel inwoners, vastzittend verkeer en afval. Veel toeristen doen Jakarta één dag aan omdat het nu eenmaal de toegangspoort is van Indonesië, maar vliegen vanuit Jakarta zo snel mogelijk verder naar andere bestemmingen in Indonesië. Toch heeft Jakarta ook wel mooie plekjes en eigenaardigheden. Zo kan het gebeuren dat in de vele kilometers lange files bedelaars tegen betaling in de meest dure auto’s stappen om een paar honderd meter verderop weer uit te stappen. Het blijkt dan om milieuzones te gaan waar auto’s met maar één inzittende niet geapprecieerd of zelfs niet toegelaten worden. Het stadsbestuur van Jakarta ziet bedelaars als een groot probleem. Bedelaars hebben een slechte invloed op het imago van de stad en ook veel kinderen waren de dupe. Zo liepen moeders met een baby in de armen langs voorbijgangers om geld te vragen. De baby bleef ondanks de hitte rustig en huilde niet omdat deze middels toegediend kregen dat versuffend werkte. De politie is ook een zaak op het spoor gekomen waarbij mensen kinderen kunnen huren om voor hen te bedelen. De prijs voor het huren van een kind voor een dag bedraagt 200.000 IDR (ongeveer 13 euro). Zolang er nog steeds mensen zijn die bedelaars een aalmoes geven, zal bedelarij nooit uit het straatbeeld kunnen verdwijnen. Daarom heeft Jakarta sinds 1997 een verbod ingesteld om bedelaars, straatmuzikanten of onofficiële gidsen geld te geven. Bij overtreding kan je een gevangenisstraf van maximaal zes maanden of een boete van maximaal 4000 euro krijgen. Hoewel de afgelopen dagen de overlast van de overstroming in Kota Tua groot was, besloten we het toch de bezoeken via metro (net een jaar operationeel) en Grab taxi. Kota Tua ligt in het noorden van Jakarta, vlakbij de Java Zee en de haven waar Ilse haar opa in 1947 in Indonesië aankwam. Midden in Kota Tua bevindt zich het Taman Fatahillah plein (vernoemd naar prins Fatahillah die in de 16e eeuw ‘Sunda Kelapa’ veroverde van de Portugezen en haar de naam Jakarta gaf). Ilse vond dat ze te weinig van de geschiedenis van ‘Nederlands Indië’ wist. We hebben daarom samen de TV-serie ‘Onze jongens op Java’ gekeken en hierover ook gesproken met oma en andere familie. In de aanloop naar deze reis heb ik Ilse veel voor de computer en in de fotoboeken van opa zien zitten neuzen. Waar was opa geweest in zijn diensttijd en tijdens zijn reis met oma naar Indonesië in 1989. Wat heeft hij op de foto gezet en staat dit er nog? Blijkbaar heeft Ilse aardig wat teruggevonden want het leek alsof we een lokale gids meehadden toen we met de grabtaxi door het oude Batavia naar Kota Tua reden. ‘Hier links het Nationaal museum’ en dan ‘hier rechts de overblijfselen van ‘de Molenvliet’ klonk het geregeld van achter uit de taxi en ‘Hier stond vroeger sociëteit de Harmonie, dat heeft opa ook op de foto gezet’. Hoe dichter we bij Taman Fatahillah kwamen hoe stiller Ilse werd. Opa is in 1993 overleden, Ilse was toen 3 jaar. Ze herinnert hem wel, maar veel neefjes en nichtjes en Ilse haar jongste broer hebben hem nooit mogen ontmoeten. Hoewel opa er al bijna 30 jaar niet meer is, wordt er bij de familie Visser veel aan hem gememoreerd. Voor het oude stadhuis valt Ilse haar moeder huilend in de armen en ik begrijp dat wel. Het voelt alsof alles samen komt… Aan het plein huist Café Batavia dat, anders dan de naam doet vermoeden, geen ‘kafe’ (café), maar een ‘restoran’ (restaurant) is. Dat kwam ons goed uit want het ontbijt dat ‘RedDoorz Plus @ Setiabudi Barat’ voor onze deur had gezet, was namelijk niet te eten. Wellicht wist het personeel dat, want het ontbijt werd slechts op enkele centimeters boven de prullenbak geleverd (zie foto). We hebben er heerlijk gebrunched. Bij café Batavia komen best vaak blanken binnen wandelen en samen met de locals keken we elke keer weer nieuwsgierig op. Grappig, want mijn schoonmoeder had al wel eens gezegd dat ze maar niet kon wennen dat ze als blanke aangegaapt en te pas en te onpas gefotografeerd werd. Of ze op haar privacy gesteld is, is mij niet bekend maar toen ik mijn toetje fotografeerde, zorgde ik er wel voor dat zij geen gebruik hoefde te maken van haar portretrecht (zie foto). Aan het einde van de middag namen we een drankje in het uiterste noorden van Jakarta bij Marina Batavia. Vanuit daar hadden we zicht op de haven waar opa hier ‘voet aan land zette’. We besloten de dag door even letterlijk stil te staan bij de laatst erectie van Soekarno. Mijn (schoon)ouders lezen nog steeds mee, dus het lijkt mij verstandig dit nader toe te lichten. Monas (Monumen Nasional van Indonesië) werd gebouwd op initiatief van de eerste Indonesische president Soekarno. Deze obelisk van 132 meter hoog bevindt zich in het centrum van Jakarta. Op de top is een bronzen vlam geplaatst van 14,5 ton, bekleed met 32 kilogram goud. In de volksmond heet de paal cynisch ‘de laatste erectie van Soekarno’: toen de paal in 1975 eindelijk fier rechtop stond, lag Soekarno al een aantal jaren in zijn graf… Tim Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Maandag 6 januari 2020























-

De Borobudur
Vandaag is een bucketlist-dag. Iedereen heeft wel een bucketlist met dingen die je ooit in je leven wil zien, toch? NewYork, Niagara watervallen, piramides van Egypte, de bergen in Nieuw-Zeeland; noem maar op. Mijn schoonvader en ik hebben zo’n lijstje in ieder geval wel. Zo ben ik al heel lang gebiologeerd door de Taj Mahal in India. In 2008 ben ik met stichting Edukans naar India geweest, maar de Taj Mahal heb ik niet gezien. Mijn schoonvader heeft dit met de Borobudur. Al twee keer in Indonesië geweest, maar dit bouwwerk nog nooit aangedaan. Doordat hij deze boeddhistische tempel op zijn bucketlist had staan raakte ik ook geïnteresseerd en zo kwam het ook op de mijne. Vandaag was dan de dag. 9 uur zou de gehuurde bus met chauffeur voor komen rijden, dus 8 uur ontbijten. Kwart over 8 merkten we dat er twee dames voor de deur stonden. Ze bleven er maar staan dralen, we dachten dat ze wilden schuilen, maar het bleken de schoonmaaksters: op ons gemak inpakken en wegwezen zat er niet meer in. In Bolsward kennen we het Bolswarder kwartiertje en hier dachten we wel een Indonesisch halfuurtje te hebben (een halfuurtje later wel te verstaan), maar onze Engelssprekende buschauffeur kwam half 9 al aanrijden! De hele nacht en morgen had het geregend maar tijdens de busrit naar de Borobudur (toch zo’n 1,5 uur rijden vanuit oost-Yogya) werd het droog. Dat troffen we maar weer! En met dit weer wil toch niemand naar de Borobudur? Zoals de reisgidsen al aangaven is het hier altijd druk, óf je moet om 6:00 uur al komen, maar dat ging ons toch echt te ver. En dus was het inderdaad érg druk. En een foreigner zijn heeft dan weer voor- en nadelen. Je betaalt veel meer entree, maar er staat geen rij bij de bali en bij de wc’s en je krijgt een gratis welkomstdrankje in de vorm van thee, koffie of water. De borobudur ligt hoog op een heuvel en toch wordt hij tot het laatste moment aan het zicht onttrokken door bomen. Wanneer je dan aan de voet staat is dat wel een aanzicht waar je mond van openvalt. We hadden gelezen dat de klim naar boven erg pittig was, zeker omdat zoveel mensen naar boven wilden, maar dit is ons alles meegevallen. Het terrein om de Borobudur is groot dus de mensen verspreiden zich wel. Ajanna klom zelf een paar treedjes maar verder heeft sterke pake haar naar boven gedragen. De Borobudur is opgebouwd als een grote stoepa. De basis van deze stoepa is 123 bij 123 meter. De stoepa heeft negen etages; de onderste zes zijn vierkant, de bovenste drie rond. De etages vertegenwoordigen de boeddhistische kosmos. Op de bovenste etages bevinden zich 72 kleine stoepa’s, die gebouwd zijn rondom één grote centrale stoepa. De grote stoepa staat symbool voor het Nirwana. De kleine stoepa’s vertegenwoordigen van onder naar boven de weg die een boeddhist moet afleggen om uiteindelijk in het Nirwana te worden opgenomen. De open gaten in de onderste stoepa’s staan op hun punt (de weg is nog onzeker) en in de bovenste stoepa’s vlak, horizontaal (de weg is duidelijk, het geloof stevig). ’s Ochtends dient de Borobudur nog steeds als gebedsoord. Een pelgrim loopt iedere etage zeven maal rond met de klok mee. In de stoepa’s bevinden zich beelden van Boeddha; wie door de gaten in de stoepa’s deze beelden aan kan raken ontvangt, volgens het lokale bijgeloof, eeuwige geluk. Wij hebben ons niet helemaal aan bovenstaande gehouden; we hebben één etage éénmaal rond gelopen ipv zeven, maar de boeddah’s aanraken voor eeuwig geluk hebben we wel geprobeerd natuurlijk. En toeval of niet; weer beneden vonden we een briefje van 50.000! Het geluk zij nu al met ons! En hoewel we niet alle etages zevenmaal rondgelopen zijn vonden onze buikjes het toch een hele prestatie. Het was inmiddels 14:00 uur. Onze chauffeur had netjes met onze bagage op ons gewacht en hij wist wel een plek waar wij konden lunchen. Een prachtige restaurant waar we heerlijk hebben gegeten. Nu hadden we vandaag al heel wat gedaan; toch stond er om 18:55 een vliegtuig op ons te wachten. We vlogen vanavond van Yogyakarta naar Jakarta. Een hele voorspoedige reis en na een zeer chagrijnige grabchauffeur kwamen we 22:00 uur aan bij ons hotel, alwaar we na een boterham met cheddarkaas heerlijk zijn gaan slapen. Ilse Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Zaterdag 4 januari 2020






















-

Yogyakarta, Fam’s Homestay by FH
Voor Europese begrippen was Fam’s Homestay by FH al een prachtig huis, laat staan voor Indonesische begrippen. Draadloos Internet was er niet beschikbaar, wel een draadloze douchekop (zie foto). We waren naar bed gegaan met de intentie om vandaag naar Borobudur te gaan, maar ’s nachts had ik wat lopen woelen omdat ik me had bedacht dat het beter was om overmorgen naar de Borobudur te gaan. Overmorgen zou het weer een wisseldag zijn en wat bij een hotel wel gekund zou hebben: wij konden onze bagage niet stallen. Dat zou betekenen dat we dan nog een hele dag met onze bagage opgescheept zouden zitten. Gelukkig had de rest goed geslapen, op mijn vader na. Die maakte zich veel zorgen omdat hij gedroomd had dat hij dement was geworden. Eigenlijk had ik mijn plicht als zorgzame zoon moeten vervullen door hem troostend en geruststellend toe te spreken, maar in plaats daarvan trad ik bagatelliserend op door op te merken dat het altijd erger kon aangezien ik mijn droom was vergeten. Tijdens het ontbijt stelde ik dus voor om niet vandaag, maar morgen naar de Borobudur te gaan en dan voor de hele dag een auto met chauffeur te huren waar wij met zijn achten inclusief bagage en al bij in zouden passen. Mijn familie bleek heel erg flexibel, want mijn voorstel werd meteen aangenomen. In plaats van de Borobudur, zouden we dan vandaag naar het Kraton (paleis van de sultan) en Jalan Malioboro, de drukste winkelstraat van Yogyakarta aandoen. Bij de kassa van het Kraton was er weer een aparte rij voor toeristen en een aparte rij voor locals. Het spreekt vanzelf dat toeristen meer moesten betalen dan de locals. Ilse wond zich daar een beetje over op, maar een entreekaartje voor toeristen bleek nog maar 0,45 cent te zijn. We betaalden voor één persoon een toeslag van 2000 IDR (13 cent) zodat alleen die persoon foto’s mocht maken. Na het bezoek aan het paleis, togen we naar Jalan Malioboro, de ‘Yogyakartaanse’ en ook nog overdekte versie van onze langste winkelstraat van Nederland (geen idee welke dat is, want daarover blijken de meningen verdeeld). Geef mij maar honderdmaal de Yogyakartaanse winkelstraat. Hoewel het merendeel van ons het wel gehad had in de hitte, vonden Ilse en ik het prachtig om te kijken wat er allemaal door de locals te koop werd aangeboden. Ondertussen hadden de meesten van ons erg trek gekregen en er werd gesna(c)kt naar makanan (eten). Een bepaalde ouder (ik zal geen namen noemen uit privacyoverwegingen maar hij of zij was niet dement) was zo wanhopig dat hij/zij als een haan/kip zonder kop zowat elke local smekend aanklampte, daarbij de woorden ‘nasi goreng’, ‘nasi goreng’ prevelend. Uiteindelijk vonden we Ramai Mall. Deze had net als de Paragin Mall in Semarang ook een vreetschuur. Uitgehongerd stortten wij onze op een tafeltje waarna we werden aangevallen door wel 10 concurrerende verkopers die allemaal hun voedselwaar aan ons wilde slijten. We kozen uiteindelijk voor één toko, waarna de rest zichtbaar boos en gepikeerd afdroop. Over kip zonder kop en afdruipen gesproken: zij smaakte heerlijk! Aan het einde van de middag trokken we ons via Grab taxi terug naar Fam’s Homestay by FH om bonte avond te vieren (morgen wisseldag) en de dag van morgen door te spreken. Ik maakte me voornamelijk zorgen over hoe het zou lopen na de Borobudur. Om 19.50 uur lokale tijd zou ons vliegtuig vertrekken naar Halim Perdanakusuma. Dit vliegveld was gisteren nog gesloten wegens hevige regenval: grote delen van Jakarta staan onder water, zo ook dit vliegveld. Meer dan 50 doden zijn er al gevallen en honderdduizenden inwoners zijn geëvacueerd of gevlucht. Niet alleen het water eiste levens: onder de slachtoffers zijn ook mensen die onder stroom kwamen te staan of verrast werden door aardverschuivingen. In grote delen van Jakarta is daarom uit voorzorg de stroom afgesloten. Tijdens het regenseizoen (tussen november en april) komen in Jakarta vaak overstromingen en aardverschuivingen voor. De stad zakt namelijk 10 tot 20 cent per jaar door grondwaterontrekking (30 miljoen inwoners pompen grondwater op om te kunnen drinken en wassen. De afgelopen 35 jaar is Jakarta tot 4 meter gedaald en de verwachting is dat in 2050 de volledige stad is gezonken. Daarom maakte president Joko Widodo bekend een nieuwe hoofdstad te bouwen op Borneo. De verhuizing van bedrijven en overheidsinstellingen zal beginnen in 2024. De dertig miljoen inwoners van Jakarta zullen zelf een oplossing moeten zoeken. Ondertussen heb ik via de klantenservice van Red Doorz hotel (geen aanrader, klantenservice spreekt weliswaar Engels, maar geeft antwoord op hele andere vragen dan je hebt gesteld), de website van Buitenlandse Zaken, de Indonesische Ambassade en diverse social mediakanalen geprobeerd te achterhalen of het überhaupt wel verstandig zou zijn naar Jakarta af te reizen. Niemand kon me daar echter een duidelijk antwoord opgeven. We besloten daarom toch maar het oorspronkelijk plan aan te houden en morgenavond naar Jakarta af te reizen. We houden jullie op de hoogte… Tim Dondorp
Geplaatst door Godong Indonesie op Zaterdag 4 januari 2020































