Auteur: Tim Dondorp

Als er iets is wat ik hier in Indonesië leer dan is het dat er belangrijkere dingen zijn in het leven. Een goed voorbeeld daarvan is het bereiken van 300 likes :p ! Blijkbaar worden mijn verhalen erg gewaardeerd. Weten we dat ook weer en dat doet me werkelijk goed, vooral op de spaarzame momenten dat ik me eenzaam voel. Want ook dat overkomt me hier in Indonesië. Dan nog een interessant ‘bijkomend’ nieuwtje: vorige week postte ik dat ik me schuldig voelde om vrouw en kind achter te laten, maar eigenlijk had ik ‘istri dan anak-anak’ moeten schrijven: ik laat namelijk zwangere vrouw en kind achter. En dat maakt het allemaal natuurlijk nog moeilijker. Onder andere omdat ik niet bij de tien weken echo kon zijn. Omdat er bij deze echo geen complicaties waren mag ik van Ilse ook hier bekend maken dat we in blijde verwachting zijn! Gelukkig weet ik uit betrouwbare bron dat er goed voor Ilse, Joanne en Welpje (voorlopige naam, door Joanne bedacht) wordt gezorgd. Bedankt daarvoor lieve vrienden, familie en kucing (huiskat) Jelle! Hier in Indonesië gaat alles verder zijn gangetje. Hoewel de koorts nu weg is, ben ik nog steeds aan de diarree. Na drie dagen ben ik er toch wel klaar mee. Daarom ben ik vanochtend naar Apotek Godong gelopen voor een gezonde portie Imodium, of te wel: Loperamide. Het eerste tabletje zit er in, nu maar hopen dat het snel beter gaat. De familie begon vragen te stellen over mijn kleren. Wat ze niet weet, is dat ik setjes kleren van dezelfde kleuren voor ongeveer een week heb meegenomen waardoor het lijkt alsof ik tot nu toe in dezelfde kleren rondloop. Tim, pakaian kotor (zijn je kleren niet vies)? Omdat ik nu een week in Indonesië ben (wat gaat de tijd snel) moest ik vandaag dus aan de (hand)was. Dat doe je hier in Indonesië blijkbaar met koud water. Toen ik later Nuris vroeg waarom, vertelde hij mij dat het verwarmen van waswater zonde zou zijn van de daarvoor benodigde energie. Weten we dat ook weer. Omdat ik goed voorbereid naar Indonesië wilde, had ik bij ‘Grote Markt’ een handig opvouwbaar wasrekje en wasknijpers gekocht. De hele buurt liep uit om te kijken hoe ik de was ophing en er werd hartelijk gelachen toen ik foto’s maakte voor deze blog. Omdat ik nog altijd een beetje ziek, zwak en misselijk was ben ik na het wassen even gaan rusten. Toen ik later een blik naar buiten wierp was mijn verbazing groot. Toen mijn was was was was er door vriendelijke buren een heus wasrek neergezet en mijn was was er keurig aan te drogen opgehangen. Zoals jullie weten verblijf ik niet in de directe omgeving van mijn familie zoals vorig jaar. Mijn buren zijn dan geen familie, maar ze zijn wel even aardig en meegaand. Mijn direct naaste buren spelen tot ’s avonds laat gitaar (constant één en hetzelfde liedje, dat wel), ze zingen en ze spelen schaak (hoe is het mogelijk). Mijn andere direct naaste buren zijn stil, maar de hanen die ze hebben zijn dat zeker niet. Vooral ’s nachts, vrijwel direct als de andere buren zijn gestopt met zingen ongeveer vanaf kwart voor één, zetten ze zo’n keel op (die hanen dan hè, niet de buren) dat ik niet begrijp waarom de andere buren niet uit protest spontaan weer beginnen te zingen. Na zeven nachten zou je toch zeggen dat er iemand schor wordt, maar nee: zowel de buren als de hanen hebben blijkbaar ijzersterke kelen. Gelukkig zijn mijn zenuwen minstens net zo sterk, dus inmiddels ben ik wel wat gewend. Wat niet went is de enorme hitte in mijn gehuurde kamer. De kamer schijnt baru (nieuw) gebouwd te zijn en er hangt een ‘baru’tje gloed’ (gloednieuwe) airco in. Prachtig allemaal, alleen snapt deze airco het zin van het bestaan of het zijn van het zijn niet: hij koelt namelijk niet. Op zich niet erg zou je zeggen, vorig jaar deed ik het ook zonder airco. Helaas zit ik dit jaar in een hermetisch afgesloten (vanwege de baru airco) kamer met een plat dak waar de zon de hele dag genadeloos op schijnt. Toen ik vroeg of er nog isolatiemateriaal was gebruikt bij het bouwen van de kamer, keek men mij verbaasd aan. ‘Isolatiemateriaal? Dat is toch helemaal niet nodig. Er wordt immers niet gestookt dus ook geen energie verspeeld…’ Resultaat is wel dat het buiten bijna altijd koeler is (op zijn minst koelst ongeveer 37 graden) dan binnen (op zijn koelst 40, maar gemiddeld 45 graden). Zus Rina trekt al een week aan de bel bij de verhuurder, maar die is en geeft al een week niet thuis. Hij woont in hetzelfde pand als waar mijn kamer deel van uitmaakt dus wellicht is het hem te warm. Op Internet had ik nog wel een tip gelezen over twee bevroren flessen water en een ventilator. Zou net zo goed moeten werken als een airco, alleen dan veel goedkoper. Ik heb het geprobeerd en het werkt inderdaad net zo goed als mijn airco: koelt voor geen meter, laat staan de hele kamer. Weten we dat ook weer. Tetap dingin, tetap sederhana, Tim Dondorp

Geplaatst door Godong Indonesie op Zaterdag 1 juli 2017

Reizigersdiarree. Ongeveer een kwart tot de helft van alle reizigers krijgt het in de eerste twee weken van de reis. Reizigersdiarree wordt meestal veroorzaakt door bacteriën en soms door virussen of parasieten via besmet voedsel of drinkwater. De diarree begint vaak in de eerste vier dagen van de reis en duurt meestal een paar dagen. De verschijnselen zijn een keer of drie, vier per dag dunne ontlasting met vaak darmkrampen, misselijkheid en soms koorts. Uiteraard moet ook ik tot het eerder genoemde percentage reizigers behoren. Een stuk of acht keer op een dag naar de w.c., darmkrampen, misselijkheid, braken en koorts: het is allemaal aan de orde van de dag. Koorts in een bloedhete kamer (de airco doet het niet, daar bericht ik later wel over) is ook niet echt fijn. Omdat ik een hele dag in bed/ op de kamar kecil (wc) gelegen/ gezeten heb, heb ik weinig over de familie te melden: ik heb ze praktisch niet gezien. Wel zijn kakak Arti, Nuryati en een overbezorgd huilende Ibu (ze blijft de lieve moeder) op ziekenbezoek geweest. Het was zo vreemd: de hele dag lag ik wat te dommelen, te woelen en te ijlen in bed, maar kon Ibu haar handen op mijn beide slapen legde zakte de koorts af. Zus Nuryati vroeg om een muntje en begon daar mijn hele lichaam zo hard mee te schrapen dat het (bijna) pijn deed. Het baatte Ibu zorgen dat de striemen die daar bij ontstonden zo rood waren (‘Terlalu merah!’). Geloof het of niet, maar na deze ‘dubbeltje op zijn kant’ behandeling had ik veel minder last van de warmte, waardoor ik in een wat rustigere, diepere en verkwikkende slaap kon vallen. Helaas werd ik wel weer koortsig wakker, maar schijnbaar had ik weer genoeg energie om nog even snel dit verhaaltje op Facebook te zetten. Je kunt het ook uitstelgedrag noemen: eigenlijk moet ik weer naar de wc, maar daar heb ik niet zo veel zin in. Ik zal niet veel in de details treden, maar laat ik het er maar op houden dat het van thuis meegenomen toiletpapier door het frequente toiletbezoek op is en dat ik nu toch echt als een echte Indo zal moeten toiletteren. En dat is voor een ICT’er als ik (zie foto) niet fijn. Saya berharap segera untuk menjadi lebih baik! Tim Dondorp

Geplaatst door Godong Indonesie op Vrijdag 30 juni 2017

Eid is voorbij, vandaar dat het normale leven weer op gang komt hier in Indonesië. Kakak (zus) Arti wilde mij graag laten zien waar zij werkt. Samen met haar man Heri heeft zij een winkeltje op de druk bezochte Pasar (markt) Godong. Pasar Godong kun je zien als het centrum van de stad. Enorm veel kraampjes op straat, maar ook heel veel hallen met meerdere verdiepingen met daarin weer kraampjes. In één van deze vele hallen heeft kakak Arti een eigen toko (kraampje). De toko is elke dag open, van 7.00 uur tot 12.00 uur. Kakak Arti verkoopt er voornamelijk levensmiddelen: van kruiden, tot pasta’s, kroepoek, noten en pinda’s. Heri vertelde me dat het meeste wordt gekocht in Semarang en dat het dan weer op de pasar wordt doorverkocht. Behalve etenswaar, verkoopt kakak Arti ook de plastic tasjes die door mijn andere zussen worden gemaakt. Voornamelijk aan andere toko houders, zodat zij hun verkochte waar in plastic tasjes aan hun klanten kunnen meegeven. Ik mocht vanochtend met kakak Arti mee. Haar man Heri bracht me met de scooter. Het was een drukte van jewelste en de handel loopt goed. Het viel me op dat kakak Arti veel vaste klanten had. Speciaal voor de gelegenheid liet ze mij op een krukje zitten (sit here) en aan bijna iedere klant vertelde ze vol trots wie ik was. Het leek wel alsof de hele Pasar uitliep om mij te bekijken. Hoewel ik me net Bokito voelde, vond ik het ook erg leuk om iedereen een hand te geven en vooral natuurlijk om te zien hoe kakak Arti elke keer weer glom van trots. ’s Middags zijn we naar Klambu geweest waar mijn broer Aris Sutrisno woont. Hij werkt op Sulawesi en is dus niet veel thuis, zo ook niet tijdens Eid. Omdat hij wel gehoord had dat ik ook kon schaken trok hij gelijk zijn schaakspel uit de kast. Ik werd nog door Nuris gewaarschuwd dat Aris Sutrisno de grootmeester van de familie was, maar een uitdaging ga ik natuurlijk niet uit de weg. Ik heb het geweten: we speelden vijf potjes waarvan ik er twee won en drie verloor. Iedereen weet dat ik slecht tegen mijn verlies kan, maar van familie kan ik het (een beetje) hebben. Aris Sutrisno had op de muur een foto hangen van zich zelf met een zwaard in zijn hand. Omdat hij vond dat ik zoveel op hem leek, vroeg hij mij of ik met hetzelfde zwaard zonder bril op de foto wilde. Ik moest in eens weer denken aan Bokito op Pasar Godong. Of ik naast hem op de muur kom te hangen? Wie zal het zeggen. Terima kasih telah membaca, Tim Dondorp

Geplaatst door Godong Indonesie op Donderdag 29 juni 2017

Met een vies gezicht keek ik naar mijn bordje. Slechts één klein hapje had ik genomen en ik had nu al de neiging om over te geven. Elke ochtend hetzelfde ritueel. Een groot bord Brinta dat naar binnen gewerkt moest worden. De Brinta zag er tweedehands uit en was zo stijf dat de lepel er recht op in bleef staan. ‘Wees toch niet zo ondankbaar Tim. Bedenk toch dat je Indonesische familie blij zou zijn met de helft van je bordje.’ ‘Nou, ik anders ook hoor mama,’ antwoordde ik wat me een behoorlijke straf opleverde. Thuis werd niet vaak over adoptie gesproken, maar als onze adoptie onderwerp van het gesprek was, sprak onze adoptiemoeder altijd met veel respect over Ibu en Radjiman. Toen nog wel… Mijn familie in Indonesië houdt om het kwartaal een familiebijeenkomst. De hele familie komt dan bij elkaar om met elkaar te bidden, te zingen en te vergaderen of zaken die de familie zo al bezighoudt. Veelal gaat het over financiële zaken (medische kosten Ibu en Radjiman) maar de laatste keren is er natuurlijk veel gesproken over mij, Mark, Lin en Emelie. Onder het mom van ‘nu we er toch allemaal zijn’ (in verband met Eid) werd vandaag weer zo’n familiemeeting gehouden. In verband met gisteravond wel een beetje later dan normaal. Er ging een soort gebedsceremonie aan vooraf. Vaste elementen uit de Koran werden hierbij voorgelezen. Het was voor het eerst dat ik bij de familie Arabisch hoorde. Men sprak daarbij intensief uit hoe dankbaar men was met elkaar en met hetgeen ze hadden. Ik moest in eens weer denken aan dat bordje Brinta van vroeger. Wat zit de Westerse wereld toch anders in elkaar. ‘Ten tijde van het benoemde bordje Brinta’ zou ik acht, negen jaar oud zijn geweest. Nog de zogenoemde onschuld zelve zal ik maar zeggen. Van jongs af aan wordt je blijkbaar aangeleerd te kijken naar de bezittingen van anderen, zowel naar die van zogenaamde minder- als ‘meerderbedeelden’ om deze vervolgens op je zelf te betrekken. Hoe anders gaat het er hier op de Kampong aan toe. Alle deuren staan open, iedereen is welkom en mag van elkaar gebruiken wat ze willen gebruiken. Zo hop ik van de ene broer, naar de andere zus en zo en overal is men blij als ik er ben. Waar er gisteravond veel werd gelachen, was het vandaag een serieuze aangelegenheid. De ceremonie duurde meer dan drie kwartier. Onderdeel van Eid is ook het feest van de vergeving. Hierbij is het traditie dat het oudste kind aan de ouders om vergeving vraagt voor de dingen die hij of zij fout heeft gedaan. Daarna gaat hij of zij naast zijn of haar ouders staan waarna het een na oudste kind het ontstane rijtje afgaat om vergeving te vragen en te krijgen. Zo gaat iedereen (broers, zussen, neefjes, nichtjes, kleinkinderen en achter kleinkinderen) het rijtje af, van oud naar jong waarbij het me opviel dat bijna iedereen daarbij bijzonder emotioneel was. Dozen met tissues werden letterlijk aan- en afgevoerd. Ook ik mocht aan deze traditie deelnemen. Het voelde vreemd en vertrouwd tegelijk. Ergens had ik het fijn gevonden wanneer Mark hier ook bij aanwezig was geweest. Na het ceremoniële gedeelte werd de familiebijeenkomst en Eid feestelijk afgesloten met een loterij en kleine cadeautjes. De volwassenen kregen koekjes en alle kinderen kregen een envelopje met wat geld. Had ik dit van te voren geweten, dan had ik ik hierin wellicht ook een bijdrage kunnen leveren. Wellicht een volgende keer, immers: Eid is de dag die vaak terugkomt. Amin, amin! Een dankbare Tim Dondorp

Geplaatst door Godong Indonesie op Woensdag 28 juni 2017

Mijn neef Nuris (zoon van mijn oudste zus Nuryati) haalde mij van het vliegveld op met de auto van zijn schoonouders. Ik ben altijd een beetje bang dat ik door de bodem van die auto zak, want ik kan de straat gewoon door de vloer van de auto zien. Nuris spreekt redelijk Engels. Goed genoeg om in elk geval te begrijpen waarom ik last van mijn been had (jet leg). Omdat met het Suikerfeest vuurwerk wordt afgestoken heb ik op Pasar Godong vuurwerk gekocht voor de kinderen op de kampong waarna we veilig in Godong aankwamen. Foto’s zeggen meer dan woorden hoort men vaak. Wat dat betreft had ik beter foto’s kunnen nemen bij het weerzien van de familie, maar jullie raden het zeker al: helemaal vergeten 🙁 . Laat ik het er maar op houden dat het weerzien erg mooi en voor velen ook emotioneel was. Ibu (moeder) zag er goed en gezond uit. Ze was zo blij dat ik er weer was: hart verwarmend. Toen ik aan bapak (vader) ‘Apa kabar’ (hoe gaat het met u) vroeg, antwoordde hij ‘Baik baik (heel goed). Het is voor het eerst dat ik hem heb horen praten. Hij vroeg zelfs waar Mark was. Toen ik vertelde dat Mark er ongeveer over drie weken zou zijn, reageerde hij verheugd. Een dag die vaak terugkomt… Zoals in een eerdere post gezegd had ik de datum van het weerzien niet toevallig gekozen. Vandaag is het namelijk Suikerfeest, ook wel klein feest, عيد الفطر (id-al-fitr), Hari Raya, of Eid (dag die vaak terugkomt) genoemd. Met Eid is het gebruikelijk dat mensen minimaal twee dagen vrij nemen en hun familie opzoeken. Wat dat betreft is Eid vergelijkbaar met Kerst bij ons. Indien mogelijk doet men nieuwe kleren aan (helaas viel ik door de mand, want de familie merkte op dat ik dezelfde kleren aan had als in de Spoorloos uitzending :-), oeps) en gaat men lekker gezellig met elkaar eten, drinken, kletsen, lachen en spelletjes spelen. Zo gebeurde het dus ook bij mijn familie op de kampong. Grote kleden werden buiten op de grond gelegd voor het huis van Ibu met zoveel mogelijk familieleden bij elkaar. Geen groot kostbaar feest, maar lekker klein: de hele avond bij elkaar op een kluitje (letterlijk) zittend op de grond tot ’s avonds 23.00 uur. Voor Indonesische begrippen is dat laat, als je je bedenkt dat men hier normaal gesproken vanaf zes á zeven uur naar bed gaat. Mijn een na jongste zusje Nurul (van de meatballs) bleek de grote winnares te zijn bij het pokeren en mocht de jackpot mee naar huis nemen. Zelf heb ik de hele avond tegen de familie geschaakt. Ik mocht daar dan ‘de grote winnaar’ van zijn, maar ‘helaas’ was ik vergeten om te vragen om geld te spelen. Hoewel de taal nog steeds problematisch is (Nuris en mijn jongste zus Ratna spreken als enige Engels en mijn Indonesisch is nog lang niet goed genoeg), heb ik genoten van het samenzijn bij de familie en wat ben ik dankbaar dat ik deel mocht uitmaken aan de familietraditie Eid. Dat deze dag inderdaad maar vaak terug mag komen. Sayang keluarga, SAYA MUDIK

Geplaatst door Godong Indonesie op Dinsdag 27 juni 2017